درمان جدید کمردرد، بررسی روش‌های نوین و علمی روز دنیا

کمردرد مزمن همیشه یک علت واحد ندارد و می‌تواند از دیسک، مهره‌ها، مفاصل یا سیستم عصبی منشأ بگیرد. در رویکردهای جدید درمانی، تمرکز فقط روی دیسک نیست و تلاش می‌شود منشأ دقیق درد شناسایی و به‌صورت هدفمند درمان شود. روش‌های مهمی که امروزه استفاده می‌شوند شامل PRP، سلول‌درمانی، تحریک عصبی محیطی و Transcutaneous Spinal Cord Stimulation)، بیوفیدبک و واقعیت مجازی (VR)، و جراحی آندوسکوپیک ستون فقرات هستند. همچنین در برخی بیماران، درد می‌تواند از خود مهره‌ها و صفحات انتهایی آن‌ها (Endplates) باشد که تحت عنوان درد ورتبروژنیک شناخته می‌شود. این نگاه جدید باعث شده درمان‌ها دقیق‌تر انتخاب شوند و به جای کنترل موقت درد، روی منبع اصلی آن تمرکز کنند تا نتیجه‌ای پایدارتر و مؤثرتر ایجاد شود.

برای آشنایی با درمان جدید کمردرد، ابتدا منشأ احتمالی درد خود را بشناسید

وقتی با کمردرد به کلینیک ما مراجعه می‌کنید، اولین و مهم‌ترین قدم برای من به عنوان پزشک شما، پیدا کردن ریشه‌ی دقیق این بی‌تابی است. در رویکردهای نوین و پیشرفته‌ی پزشکی، ما دیگر به دنبال تسکین موقت درد نیستیم؛ بلکه تمرکز اصلی‌مان را روی شناسایی منشأ دقیق آسیب می‌گذاریم تا درمان را درست روی همان نقطه‌ی هدف پیاده کنیم. برای اینکه دید بهتری نسبت به وضعیت خود داشته باشید، می‌توانیم علائم شما را به دو دسته‌ی اصلی تقسیم کنیم:

1. اگر دردتان بعد از یک حرکت ناگهانی، بلند کردن جسم سنگین یا فعالیت غیرمعمول شروع شده، درد بیشتر در خود ناحیه کمر و اطراف آن احساس می‌شود و کمرتان خشک و سفت شده است، احتمال دارد منشأ درد به عضلات، رباط‌ها و سایر بافت‌های نرم کمر مربوط باشد.
2. اگر درد از کمر به باسن یا پا انتشار پیدا می‌کند، با گزگز، بی‌حسی یا ضعف همراه است، یا سابقه دیسک کمر و مشکلات مهره‌های ستون فقرات را دارید، احتمال بیشتری وجود دارد که درد از دیسک‌ها، مهره‌ها، مفاصل فاست یا ریشه‌های عصبی منشأ گرفته باشد.

البته تشخیص قطعی تنها با معاینه تخصصی و در صورت نیاز بررسی‌های تکمیلی امکان‌پذیر است و بسیاری از بیماران ترکیبی از این مشکلات را به‌صورت هم‌زمان تجربه می‌کنند.

1. درمان های جدید مشکلات مربوط به عضلات و بافت‌های نرم کمر

وقتی لایه‌های عمیق عضلانی و بافت‌های نرم کمر آسیب می‌بینند، کل سیستم حمایتی ستون فقرات شما پایداری خود را از دست می‌دهد. در گذشته، برای درمان این نوع دردهای مزمن عضلانی، بیشتر بر تسکین‌های موقتی مثل داروهای مسکن، استراحت‌های طولانی‌مدت یا ماساژ تکیه می‌شد؛ روش‌هایی که متأسفانه فقط نشانه‌های درد را پنهان می‌کردند و پس از مدتی، درد دوباره با همان شدت روز اول بازمی‌گشت.

اما امروز در کلینیک، رویکرد ما کاملاً تغییر کرده است؛ ما به کمک فناوری‌های نوین پزشکی و روش‌های هوشمند بازآموزی، مستقیماً به سراغ اعصاب و عضلات خفته در عمق کمر می‌رویم تا آن‌ها را دوباره فعال و قوی کنیم. هدف ما در درمان‌های جدید این است که بافت‌های نرم آسیب‌دیده را از ریشه بازسازی کنیم تا کمر شما پایداری طبیعی خود را بازیافته و برای همیشه از شر عودهای مکرر درد خلاص شوید.

بازآموزی عضلات عمقی کمر با روش  ReActiv8

شاید بپرسید چرا با وجود فیزیوتراپی یا استراحت، کمردرد عضلانی شما مدام عود می‌کند؟ پاسخ در ضعف و «از کار افتادگی» عضلات بسیار مهمی به نام عضلات مولتی فیدوس (Multifidus) است. این عضلات، تثبیت‌کننده‌های اصلی مهره‌های کمر شما هستند. وقتی به دلیل جراحت یا درد طولانی‌مدت، مغز ارسال سیگنال به این عضلات را متوقف می‌کند، آن‌ها تحلیل می‌روند و کنترل کمر از دست می‌رود. روش ReActiv8 یک درمان انقلابی و تایید شده است که دقیقاً برای حل این مشکل طراحی شده است.

در این روش، ما یک سیستم محرک کوچک را طی یک جراحی بسیار کم‌تهاجمی، در زیر پوست ناحیه کمر قرار می‌دهیم. این دستگاه، دو سیم ظریف دارد که مستقیماً به اعصاب کنترل‌کننده‌ی عضلات مولتی فیدوس متصل می‌شوند. کار این سیستم، ارسال پالس‌های الکتریکی ملایم و شبیه‌سازی‌شده به این اعصاب است. این پالس‌ها باعث انقباض‌های دوره‌ای و منظم عضلات عمقی می‌شوند.

در واقع، ما با این روش به مغز و عضلات شما یاد می‌دهیم که چگونه دوباره با هم ارتباط برقرار کنند؛ نوعی بازآموزی و ورزش دادن اتوماتیک عضلات در لایه‌هایی که هیچ ماساژ یا تمرین عادی به آن‌ها دسترسی ندارد. برای مطالعه‌ی مستندات علمی و تاییدیه این روش، می‌توانید مقاله بررسی بالینی سیستم ReActiv8 در وب‌سایت منبع علمی مرکز ملی اطلاعات زیست‌فناوری آمریکا (NCBI) را مطالعه فرمایید.

یکی از بزرگ‌ترین مزیت‌های این روش، دوره‌ی نقاهت بسیار کوتاه‌مدت و راحت آن است. از آنجا که این جراحی به صورت سرپایی یا با یک شب بستری محدود انجام می‌شود و نیازی به برش‌های عمیق بافتی ندارد، شما در کمتر از چند روز می‌توانید به فعالیت‌های روزمره‌ی سبک خود بازگردید. البته تا چند هفته از شما می‌خواهیم که از بلند کردن اجسام سنگین یا چرخش‌های ناگهانی خودداری کنید تا سیستم کاملاً در جای خود تثبیت شود. شما خودتان کنترل دستگاه را از طریق یک ریموت بی‌سیم در دست دارید و معمولاً روزی دو بار، هر بار به مدت ۲۰ دقیقه در حالت استراحت، این تحریک درمانی را فعال می‌کنید.

روند بهبودی در این روش، یک شبه اتفاق نمی‌افتد، چون ما در حال بازسازی و تقویت یک عضله‌ی ضعیف‌شده هستیم. بیشتر بیماران من، اولین نشانه‌های کاهش درد و افزایش ثبات کمر را حدود ۶ هفته پس از فعال‌سازی دستگاه حس می‌کنند. اما اوج نتایج درخشان و بهبود چشمگیر کیفیت زندگی، بین 6 تا 12 ماه پس از شروع درمان خود را نشان می‌دهد؛ زمانی که عضلات عمقی حجم و قدرت اولیه خود را بازیافته‌اند. آینده‌ی این درمان بسیار نویدبخش است؛ مطالعات طولانی‌مدت نشان می‌دهند که اثرات تسکین درد و بهبود عملکرد حرکتی تا سال‌ها باقی می‌ماند و بیمار را از مصرف مداوم مسکن‌ها یا نیاز به جراحی‌های سنگین فیوژن (جوش دادن مهره‌ها) بی‌نیاز می‌کند.

آمارهای پزشکی و کارآزمایی‌های بالینی نشان می‌دهند که شانس موفقیت این روش بالای ۷۵ تا ۸۰ درصد است که برای بیماران مبتلا به دردهای مزمن و مقاوم به درمان، یک آمار فوق‌العاده محسوب می‌شود (منبع).

از نظر عوارض نیز، از آنجا که این یک روش ترمیمی و محرک است و هیچ ساختار استخوانی یا عصبی اصلی در آن تخریب نمی‌شود، عوارض بسیار نادری دارد. خطرات احتمالی، همان موارد عمومی جراحی‌های کوچک مانند عفونت خفیف محل زخم یا جابه‌جایی جزئی سیم‌ها است (منبع) که با دقت تیم درمانی ما در کلینیک و رعایت مراقبت‌های پس از عمل توسط شما، به حداقلِ ممکن می‌رسد. این روش به شما کمک می‌کند تا دوباره به زندگی بدون درد لبخند بزنید و کنترل بدن خود را به دست بگیرید.

این فناوری نوین و پیشرفته، پس از گذراندن کارآزمایی‌های بالینی سخت‌گیرانه، موفق شد در ژوئن سال ۲۰۲۰ (خرداد ۱۳۹۹) تاییدیه رسمی سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) را برای درمان دردهای مزمن و مقاوم کمر ناشی از اختلال عضلات مولتی‌فیدوس دریافت کند. بلافاصله پس از این تاییدیه، استفاده‌ی گسترده‌ی آن در کلینیک‌های فوق‌تخصصی دنیا آغاز شد و امروزه به عنوان یک روش استاندارد و اثبات‌شده در سراسر جهان به بیماران خدمات‌رسانی می‌کند. شما می‌توانید جزئیات مربوط به این تاییدیه رسمی را در سایت رسمی سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) مشاهده فرمایید.

البته باید تأکید کنم که ReActiv8 برای همه بیماران مبتلا به کمردرد مناسب نیست. به همین دلیل قبل از انتخاب این درمان، ارزیابی دقیق توسط متخصص درد یا متخصص ستون فقرات اهمیت بسیار زیادی دارد.

تحریک عصبی غیرتهاجمی برای فعال‌سازی عضلات کمر

به عنوان پزشک، کاملاً درک می‌کنم که حتی کلمه جراحی برای بسیاری از شما عزیزان نگران‌کننده است. خوشبختانه دانش پزشکی امروز به سمتی رفته است که بتوانیم بدون نیاز به ایجاد حتی یک برش کوچک روی پوست، عضلات ضعیف‌شده و اعصاب آسیب‌دیده‌ی کمر را دوباره فعال کنیم. روش‌های تحریک عصبی غیرتهاجمی، پنجره‌ای رو به زندگی بدون درد هستند که در آن‌ها همه‌چیز از روی پوست و به کمک تکنولوژی‌های هوشمند انجام می‌شود. در ادامه، دو تکنیک بسیار پیشرفته و به‌روز دنیا را که در این زمینه استفاده می‌کنیم، برایتان به زبان ساده توضیح می‌دهم.

• تحریک پوستی طناب نخاعی

شاید بپرسید چگونه بدون جراحی می‌توان به اعصاب عمیق کمر دسترسی پیدا کرد؟ پاسخ در تکنولوژی تحریک پوستی طناب نخاعی  (Transcutaneous Spinal Cord Stimulation)است. در این روش، ما پدهای مخصوصی را روی پوست ناحیه‌ی کمر و در امتداد ستون فقرات شما قرار می‌دهیم. این پدها به یک دستگاه هوشمند متصل هستند که جریان‌های الکتریکی خاصی را با فرکانس تنظیم‌شده به عمق بافت‌ها می‌فرستد. این امواج بدون اینکه آسیبی به پوست یا بافت‌های سطحی برسانند، از آن‌ها عبور کرده و خود را به ریشه‌های عصبی و طناب نخاعی می‌رسانند.

هدف اصلی ما در این درمان، مدیریت سیگنال‌های دردی است که به سمت مغز ارسال می‌شوند. این جریان‌های ملایم، مانند یک سد یا فیلتر عمل می‌کنند و به پیام‌های درد اجازه‌ی عبور نمی‌دهند. هم‌زمان، این تحریکات باعث فعال شدن مجدد شبکه‌های عصبی خفته‌ای می‌شوند که وظیفه کنترل عضلات کمر را بر عهده دارند. شما در طول درمان تنها یک حس گزگز یا ماساژ ملایم و بی‌ضرر را تجربه می‌کنید. طبق مطالعات بالینی منتشر شده در ، این روش نه تنها درد را به شدت کاهش می‌دهد، بلکه به بهبود الگوهای حرکتی و توانبخشی بیماران کمک شایانی می‌کند.

از آنجا که این روش کاملاً غیرتهاجمی است، دوره‌ی نقاهت آن صفر است. یعنی شما بلافاصله پس از اتمام جلسه‌ی درمانی در کلینیک، می‌توانید به کارهای روزمره‌ی خود برسید. جلسات درمان معمولاً ۳۰ تا ۴۵ دقیقه طول می‌کشند و بسته به میزان مزمن بودن درد، یک دوره درمانی چند هفته‌ای برای شما برنامه‌ریزی می‌شود. بیشتر بیماران من، پس از هفته‌ی دوم یا سوم متوجه کاهش مداوم درد و افزایش توان حرکتی خود می‌شوند.

آینده‌ی این درمان بسیار درخشان است، چرا که به مرور زمان سیستم عصبی شما را بازتنظیم می‌کند تا خود را ترمیم کند. مطالعات بالینی نشان داده‌اند که درصد قابل‌توجهی از بیماران مبتلا به درد مزمن، کاهش معنی‌دار درد و بهبود عملکرد را پس از درمان تجربه می‌کنند. همچنین، به دلیل غیرتهاجمی بودن این روش، عوارض جانبی آن معمولاً خفیف و گذرا هستند و شایع‌ترین عارضه گزارش‌شده، قرمزی موقت پوست در محل قرارگیری الکترودهاست که معمولاً طی چند ساعت برطرف می‌شود (منبع).

• تحریک اعصاب محیطی

روش دیگری که در کلینیک برای هدف قرار دادن دقیق‌تر منشأ درد استفاده می‌کنیم، تحریک اعصاب محیطی  (Peripheral Nerve Stimulation) است. گاهی اوقات، درد شما ناشی از یک عصب محیطیِ کاملاً مشخص در کمر است که به دلیل ضربه، گرفتگی شدید عضلانی یا التهاب، دائم سیگنال درد صادر می‌کند. در این تکنیک پیشرفته، تمرکز ما مستقیماً روی همان عصبِ خطاکار است.

در مدل‌های کاملاً غیرتهاجمی این روش، امواج الکتریکی ویژه‌ای را از طریق الکترودهای سطحی دقیقاً روی مسیر آن عصب خاص هدایت می‌کنیم تا فعالیت بیش از حد آن را مهار کنیم. این کار باعث می‌شود عصب آرام گرفته و منقبض شدن‌های دردناک عضلات اطراف آن متوقف شود.

مانند روش قبل، این تکنیک نیز هیچ‌گونه جراحی یا جراحتی به همراه ندارد، بنابراین هیچ دوره‌ی نقاهتی برای شما وجود نخواهد داشت. میزان موفقیت این روش در تسکین دردهای موضعی و عضلانی کمر بسیار بالا و حدود ۷۰ تا ۷۵ درصد گزارش شده است (منبع1، منبع2). اثرات درمانی معمولاً پس از چند جلسه اولیه خود را نشان می‌دهند و بیمار احساس می‌کند وزنه سنگینی از روی کمر او برداشته شده است.

از نظر عوارض، این روش کاملاً ایمن است و هیچ خطری برای ساختارهای داخلی شما ندارد. هدف ما در کلینیک این است که با این ابزارهای نوین و بدون نیاز به داروهای مسکن پرعوارض، آرامش را دوباره به شب‌ها و روزهای شما هدیه دهیم.

تحریک اعصاب محیطی (PNS) از دهه‌ی ۱۹۶۰ به شکل جراحی‌های باز وجود داشت، اما به دلیل سختی کار، کمتر مورد استقبال عموم مردم قرار می‌گرفت. با پیشرفت تکنولوژی در دهه‌های اخیر، این روش خیلی ساده‌تر و کم‌تهاجمی‌تر شد.  نقطه مهم پیشرفت این تکنولوژی زمانی بود که سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) در سال ۲۰۱۸ یکی از سیستم‌های جدید PNS را برای درمان دردهای حاد و مزمن در کمر و اندام‌ها تأیید کرد (منبع). این تأیید باعث شد PNS از یک روش پیچیده و جراحی‌محور، به یک درمان کم‌تهاجمی و سرپایی تبدیل شود که پزشکان فوق تخصص درد در کلینیک‌ها هم بتوانند از آن استفاده کنند.

بیوفیدبک هوشمند و واقعیت مجازی (VR)

گاهی اوقات، درد طولانی‌مدت کمر باعث می‌شود که شما ناخودآگاه از حرکت دادن بدنتان بترسید. این ترس از حرکت (kinesiophobia)، باعث خشکی بیشتر مفاصل و ضعیف‌تر شدن عضلات می‌شود و یک چرخه‌ی معیوب از درد مداوم ایجاد می‌کند. فناوری‌های دیجیتال و هوشمند امروزی به ما این امکان را می‌دهند که ذهن و جسم شما را به طور هم‌زمان بازسازی کنیم تا این چرخه‌ی درد در هم شکسته شود. دو ابزار بسیار جذاب و پیشرفته‌ای که در این مسیر به کمک ما آمده‌اند، بیوفیدبک هوشمند و عینک‌های واقعیت مجازی هستند.

در روش بیوفیدبک هوشمند، ما سنسورهای دیجیتالی بسیار ظریفی را روی عضلات کمر شما قرار می‌دهیم. وقتی شما حرکتی را انجام می‌دهید، این سنسورها میزان انقباض، تنش و فعالیت عضلات شما را به صورت نمودارهای رنگی و دقیق روی مانیتور به ما و خودتان نشان می‌دهند. این یعنی شما می‌توانید چیزی را که تا پیش از این درون بدنتان حس نمی‌کردید، با چشم ببینید.  در طول جلسات، شما یاد می‌گیرید چگونه عضلات عمقی کمر را فعال کنید، چگونه عضلات سطحی و بیش‌فعال را آرام کند و چگونه یک حرکت صحیح و بدون درد را دوباره بسازید. مطالعات نشان داده‌اند که این روش در بهبود کنترل عصبی عضلانی و کاهش درد مزمن کمر می‌تواند مؤثر باشد، مخصوصاً وقتی همراه با فیزیوتراپی هدفمند استفاده شود.

اما هیجان‌انگیزترین بخش درمان‌های نوین، ترکیب این هوشمندی با واقعیت مجازی (VR) است. وقتی شما عینک VR را روی چشم خود می‌گذارید، کاملاً از محیط کلینیک و دنیای واقعی جدا می‌شوید و وارد یک محیط سه‌بعدی، آرامش‌بخش و طراحی‌شده می‌شوید. در این دنیای مجازی، شما بازی‌ها یا تمرینات حرکتی خاصی را انجام می‌دهید. سیستم عینک به قدری هوشمند است که مغز شما را فریب می‌دهد؛ تمرکز مغز از روی سیگنال‌های درد کمر برداشته شده و معطوف به دنیای مجازی می‌شود. در نتیجه، شما حرکاتی را که در حالت عادی از انجامشان می‌ترسیدید، بدون احساس درد و با لذت انجام می‌دهید.

این روش به قدری در کنترل درد موفق بوده است که در نوامبر سال ۲۰۲۱ (آبان ۱۴۰۰)، سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) برای اولین بار یک سیستم درمانی مبتنی بر واقعیت مجازی را به عنوان یک ابزار پزشکی رسمی برای کاهش دردهای مزمن کمر تایید کرد. این یک انقلاب بزرگ بود که نشان داد واقعیت مجازی دیگر فقط یک بازی نیست، بلکه یک درمان علمی و تایید شده است. جزئیات این بیانیه تاریخی را می‌توانید در سایت رسمی سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) مطالعه فرمایید.

وقتی بیوفیدبک و VR در کنار هم استفاده می‌شوند، ما عملاً وارد یک نسل جدید از توانبخشی می‌شویم. در این حالت بیمار هم بازخورد واقعی از عملکرد عضلات خود دارد و هم در یک محیط کنترل‌شده و هدفمند تمرین می‌کند. این ترکیب کمک می‌کند ارتباط بین مغز، عضله و ستون فقرات دوباره تنظیم شود و بدن از حالت الگوهای اشتباه حرکتی و درد مزمن خارج شود.

از آنجا که این روش‌ها کاملاً مبتنی بر تکنولوژی‌های دیجیتال و تمرینات ذهنی-حرکتی هستند، هیچ‌گونه جراحی، تزریق یا دارویی در کار نیست و دوره‌ی نقاهت آن‌ها دقیقاً صفر است. شما بلافاصله پس از هر جلسه می‌توانید با روحیه‌ای عالی به خانه یا محل کار خود برگردید. طول جلسات معمولاً بین ۲۰ تا ۳۰ دقیقه است و بیماران من معمولاً بعد از ۴ تا ۶ جلسه، متوجه تغییرات شگفت‌انگیزی در کاهش ترس از حرکت و افزایش انعطاف‌پذیری کمر خود می‌شوند (منبع).

آینده‌ی این درمان بسیار روشن است، چون مسیرهای پردازش درد را در مغز شما تغییر می‌دهد و اثر آن طولانی‌مدت است. شانس موفقیت این سیستم‌های هوشمند در کاهش دردهای مزمن همراه با افزایش توان حرکتی بالا گزارش شده است. از نظر عوارض نیز، این روش یکی از ایمن‌ترین درمان‌های جهان است (منبع)؛ تنها عارضه‌ی احتمالی آن، یک احساس سرگیجه یا حالت تهوع خفیف و موقتی در چند جلسه‌ی اول (شبیه به ماشین‌گرفتگی) است که به خاطر عادت نداشتن چشم به محیط مجازی رخ می‌دهد و خیلی زود کاملاً برطرف می‌شود. این تکنولوژی به شما کمک می‌کند تا با لذت و آرامش، کنترل دوباره‌ی ستون فقرات خود را به دست بگیرید.

2. درمان های جدید مشکلات مربوط به مهره‌ها، دیسک‌ها و مفاصل فاست کمر

وقتی ریشه‌ی کمردرد به ساختارهای عمیق‌تر ستون فقرات می‌رسد، ماهیت درد تغییر می‌کند. در گذشته، بسیاری از بیماران تصور می‌کردند که تنها راه نجات از این وضعیت، تن دادن به جراحی‌های باز سنگین، پلاتین گذاشتن یا تحمل عوارض طولانی‌مدت است.

اما امروز در کلینیک، ما با بهره‌گیری از نسل جدید درمان‌های فوق‌تخصصی و مینی‌مالی تهاجمی (بدون نیاز به باز کردن کمر)، این ساختارها را کاملاً مدیریت و درمان می‌کنیم. این روش‌های نوین به ما اجازه می‌دهند که دقیقاً روی نقطه آسیب‌دیده تمرکز کنیم، بدون اینکه به بافت‌های سالم اطراف آسیبی وارد شود.

در ادامه، پیشرفته‌ترین و جدیدترین روش‌های بین‌المللی را که برای ترمیم دیسک‌ها، مهره‌ها و مفاصل فاست در اختیار داریم، با هم بررسی می‌کنیم تا ببینید چگونه علم پزشکی مسیر درمان شما را هموارتر و کم‌خطرتر کرده است.

درمان Intracept  یا غیرفعال کردن عصب بازی‌ورتبرال  

گاهی اوقات با بیمارانی مواجه می‌شوم که سال‌هاست از کمردرد مزمن رنج می‌برند، تمام بررسی‌های رایج دیسک را انجام داده‌اند، اما هنوز علت دقیق دردشان مشخص نشده است. اینجاست که به سراغ یکی از بزرگ‌ترین کشفیات اخیر پزشکی می‌رویم: درد ورتبروژنیک  (Vertebrogenic Pain).

برخلاف تصور عموم که همیشه دیسک را مقصر می‌دانند، گاهی منشأ اصلی درد، خودِ مهره‌های استخوانی کمر و صفحات پایانی آن‌ها هستند که به دلیل ساییدگی و التهاب، سیگنال‌های شدیدی را از طریق یک عصب خاص به نام عصب بازی‌ورتبرال (Basivertebral Nerve) به مغز می‌فرستند. روش Intracept  که به آن سوزاندن یا قطع حرارتی عصب بازی‌ورتبرال (BVNA) نیز می‌گویند، دقیقاً برای خاموش کردن این کانال ارتباطی درد ابداع شده است.

 

در این روش فوق‌تخصصی و مینی‌مالی تهاجمی، من بدون نیاز به ایجاد برش‌های بزرگ جراحی، یک سوزن بسیار ظریف را تحت هدایت تصویربرداری زنده و دقیق (فلوروسکوپی) مستقیماً وارد مرکز مهره‌ی استخوانی آسیب‌دیده می‌کنم؛ دقیقاً در همان نقطه‌ای که عصب بازی‌ورتبرال قرار دارد. سپس با ارسال انرژی رادیوفرکانسی (گرما) به مدت چند دقیقه، این عصب را به آرامی و به صورت هدفمند غیرفعال می‌کنیم. با این کار، مسیر انتقال پیام درد از مهره به مغز برای همیشه مسدود می‌شود، در حالی که ساختار استخوانی مهره و سایر اعصاب حرکتی شما کاملاً سالم و بدون تغییر باقی می‌مانند.

این تکنولوژی پیشرفته پس از موفقیت در کارآزمایی‌های بالینی چندمرکزی، تاییدیه رسمی خود را از سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) در جولای سال ۲۰۱۶ (تیر ۱۳۹۵) دریافت کرد و از آن زمان به عنوان یک درمان انقلابی وارد کلینیک‌های معتبر جهان شد. شما می‌توانید سند رسمی این تاییدیه را در پایگاه داده تجهیزات پزشکی سازمان FDA مطالعه فرمایید.

از آنجا که این عمل به صورت سرپایی و تنها با یک بی‌حسی موضعی یا بیهوشی بسیار سبک انجام می‌شود، دوره نقاهت آن فوق‌العاده کوتاه است. شما پس از چند ساعت مراقبت در کلینیک، ترخیص می‌شوید و به خانه برمی‌گردید. ممکن است تا چند روز یک درد خفیف و موقتی ناشی از ورود سوزن در محل تزریق داشته باشید که طبیعی است، اما معمولاً طی یک تا دو هفته اول، این درد برطرف شده و روند بهبودی اصلی آغاز می‌شود. بیشتر بیماران من، کاهش چشمگیر و واقعی درد کمر خود را بین ۶ هفته تا ۳ ماه پس از عمل تجربه می‌کنند؛ زمانی که التهاب استخوانی فروکش کرده و بدن به شرایط جدید عادت کرده است.

آینده‌ی این درمان بسیار امیدبخش است. برخلاف درمان‌های موقتی مثل تزریق کورتون، اثر روش Intracept ماندگار است. مطالعات بالینی بلندمدت (با پیگیری میانگین بیش از ۵ سال) نشان داده‌اند که بهبود قابل توجه درد و عملکرد بیماران پس از این عمل حفظ می‌شود؛ بسیاری از بیماران درد شدید خود را به‌طور قابل‌توجهی کاهش داده یا حتی کاملاً از بین برده‌اند و توانسته‌اند بدون نیاز به مسکن‌های قوی یا جراحی‌های سنگین جوش دادن مهره‌ها (فیوژن) به زندگی عادی و پرتحرک خود ادامه دهند.

شانس موفقیت این روش در بیماران با تشخیص درست، بالای ۷5 درصد است. از نظر عوارض، از آنجا که ما با ساختارهای حساس نخاعی کاری نداریم، عوارض جدی بسیار نادر است (منبع). خطرات احتمالی بسیار محدود و شامل مواردی مثل عفونت جزئی محل پوست یا کوفتگی موقت عضلانی است که با مراقبت‌های کلینیکی ما کاملاً کنترل می‌شود. این روش به شما کمک می‌کند تا پس از سال‌ها، طعم یک زندگی بدون دردِ استخوانی را بچشید.

درمان دیسک کمر با سلول‌های بنیادی و PRP  

وقتی دیسک‌های کمر به دلیل کهولت سن، ژنتیک یا فشارهای مداوم دچار فرسودگی، خشکی یا ترک‌های ریز می‌شوند، ظرفیت طبیعی خود را برای ترمیم از دست می‌دهند. دیسک بافت بسیار کم‌خونی دارد و به همین دلیل وقتی آسیب می‌بیند، بدن به سختی می‌تواند آن را خودبه‌خود بازسازی کند.

اینجاست که پزشکی بازساختی (Regenerative Medicine) با دو ابزار فوق‌العاده قدرتمند یعنی سلول‌های بنیادی (Stem Cells) و پی‌آرپی (PRP) یا پلاسمای غنی از پلاکت به کمک ما می‌آید. در این روش‌ها، ما به جای استفاده از مواد شیمیایی یا جراحی، از هوشمندی و توانایی‌های ترمیمی خودِ بدن شما برای بازسازی دیسک استفاده می‌کنیم.

 

در روش PRP، ما ابتدا مقدار کمی از خون شما را می‌گیریم و آن را درون دستگاهی به نام سانتریفیوژ قرار می‌دهیم تا پلاکت‌ها که حاوی فاکتورهای رشد بسیار قوی هستند، جدا و غلیظ شوند. در روش سلول‌های بنیادی، این سلول‌های مادر را معمولاً از بافت مغز استخوان یا چربی خودِ بیمار استخراج می‌کنیم. سپس در اتاق عمل و تحت هدایت دستگاه تصویربرداری زنده (فلوروسکوپی)، این معجون ترمیمی را با سوزنی بسیار ظریف، مستقیماً به داخل دیسک آسیب‌دیده یا بافت‌های اطراف آن تزریق می‌کنیم. این کار باعث تحریک کلاژن‌سازی، آب‌رسانی مجدد به دیسک فرسوده و ترمیم ترک‌های آن می‌شود.

از نظر تاریخچه‌ی علمی و پذیرش عمومی، سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) کیت‌های جداسازی PRP را برای مصارف ارتوپدی و بازسازی بافت از سال ۲۰۰۷ میلادی تایید کرده است. در مورد سلول‌های بنیادی نیز، استفاده از سلول‌های مشتق از مغز استخوان خودِ بیمار (Autologous) تحت قوانین سخت‌گیرانه (بخش ۳۶۱ قانون خدمات بهداشت عمومی) سال‌هاست که در کلینیک‌های فوق‌تخصصی دنیا به عنوان یک درمان ایمن و مجاز شناخته می‌شود. جزئیات دستورالعمل‌های نظارتی بر سلول‌های بنیادی را می‌توانید در سایت رسمی سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) بررسی کنید.

از آنجا که در این تکنیک هیچ برش جراحی ایجاد نمی‌شود و از مواد بدن خودتان استفاده می‌کنیم، دوره نقاهت بسیار کوتاه و راحت است. شما همان روز عمل پس از چند ساعت استراحت ترخیص می‌شوید. ممکن است تا یک هفته احساس کوفتگی یا افزایش خفیف درد در ناحیه کمر داشته باشید که نشانه‌ی شروع فرآیند التهاب مثبت و ترمیم بافتی است. روند بهبودی در این روش‌ها کاملاً تدریجی است؛ سلول‌ها برای ساخت بافت جدید به زمان نیاز دارند. بیشتر بیماران من، اولین نشانه‌های سبک شدن کمر و کاهش درد را از هفته‌ی چهارم تا ششم حس می‌کنند، اما ترمیم اصلی و ثبات دیسک بین ۳ تا ۶ ماه طول می‌کشد.

آینده‌ی این درمان بسیار درخشان است، چون برخلاف مسکن‌ها یا جراحی باز که ساختار کمر را ضعیف می‌کنند، این روش دیسک شما را از درون قوی و جوان می‌کند تا جلوی پیر شدن بیشتر ستون فقرات گرفته شود. شانس موفقیت این درمان در بیماران با فرسودگی‌های ابتدایی تا متوسط دیسک، حدود ۷۰ درصد است (منبع). از نظر عوارض، از آنجا که ماده‌ی تزریقی از بدن خود شما گرفته شده است، خطر حساسیت یا رد پیوند کاملاً صفر است و تنها خطرات بسیار نادری مثل عفونت محل تزریق وجود دارد که با رعایت اصول استریل در کلینیک ما، این احتمال به کمترین حد ممکن می‌رسد. این درمان، فرصتی دوباره به بدن شما می‌دهد تا خودش را ترمیم کند.

جراحی اندوسکوپیک دیسک کمر

وقتی فتق دیسک کمر به قدری پیشرفت می‌کند که قطعه‌ای از آن بیرون می‌زند و مستقیماً روی اعصاب نخاعی فشار می‌آورد، بیمار درد شدیدی را در کمر و پاهای خود حس می‌کند. در گذشته، تنها راه حل قطعی این مشکل، جراحی باز دیسک (لامینکتومی) بود؛ جراحی سنگینی که در آن عضلات وسیعی از کمر شکافته می‌شد و بخشی از استخوان مهره برداشته می‌شد تا پزشک به دیسک برسد. اما امروز به عنوان پزشک شما، با افتخار می‌گویم که دوران آن جراحی‌های ترسناک و دوره‌های نقاهت طولانی به پایان رسیده است. جراحی آندوسکوپیک دیسک کمر، اوج ظرافت و تکنولوژی در جراحی‌های مینی‌مالی تهاجمی ستون فقرات است.

در این روش پیشرفته، ما به جای ایجاد شکاف‌های بزرگ، تنها یک سوراخ بسیار کوچک (به اندازه‌ی حدود ۸ میلی‌متر، یعنی کمتر از یک سانتی‌متر) روی پوست کمر شما ایجاد می‌کنیم. سپس یک لوله ظریف به نام آندوسکوپ را که مجهز به یک دوربین باکیفیت HD و یک منبع نور قوی است، وارد این سوراخ می‌کنیم. تصاویر درون کمر شما با بزرگ‌نمایی فوق‌العاده روی مانیتور اتاق عمل نمایش داده می‌شود. از طریق این لوله و بدون آسیب به عضلات یا استخوان‌های کمر، ابزارهای جراحی مینیاتوری را به سمت دیسک هدایت می‌کنیم و تنها همان قسمت بیرون‌زده‌ی دیسک را که روی عصب جا خوش کرده، برمی‌داریم. به این ترتیب، عصب فوراً آزاد می‌شود، بدون اینکه به پایداری طبیعی ستون فقرات شما خدشه‌ای وارد شود.

تکنیک‌های اولیه آندوسکوپی ستون فقرات از اواخر دهه‌ی ۱۹۹۰ وجود داشتند، اما نسل جدید و تکامل‌یافته‌ی جراحی آندوسکوپیک دیسک کمر که امروزه به عنوان یک استاندارد جهانی شناخته می‌شود، تاییدیه رسمی خود را از سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) در سال ۲۰۱۷ میلادی دریافت کرد. از آن زمان، این روش به سرعت به انتخاب اول بیماران و جراحان برتر دنیا تبدیل شد. شما می‌توانید جزئیات و تاییدیه‌های بالینی سیستم‌های پیشرفته آندوسکوپی را در پایگاه داده تجهیزات پزشکی سازمان FDA بررسی فرمایید.

یکی از شگفت‌انگیزترین بخش‌های این جراحی، دوره نقاهت فوق‌العاده سریع آن است. جراحی آندوسکوپیک معمولاً به صورت سرپایی یا با یک شب بستری انجام می‌شود و از آنجا که هیچ عضله‌ای بریده نشده، درد بعد از عمل بسیار ناچیز است. شما از همان روز عمل می‌توانید راه بروید و کارهای شخصی خود را انجام دهید. بیشتر بیماران من که کارمند یا خانه‌دار هستند، می‌توانند ظرف ۱ تا ۲ هفته به فعالیت‌های روزمره‌ی خود برگردند؛ اتفاقی که در جراحی باز حداقل دو تا سه ماه زمان می‌برد. تسکین درد پا (درد سیاتیک) در این روش معمولاً بلافاصله پس از بیدار شدن از عمل رخ می‌دهد و بیمار حس سبک شدن پا را فوراً درک می‌کند.

آینده‌ی ستون فقرات شما با این جراحی بسیار امن‌تر است؛ چرا که عدم تخریب عضلات و استخوان‌ها باعث می‌شود که در آینده دچار چسبندگی‌های شدید بعد از عمل یا بی‌ثباتی مهره‌ها نشوید و نیاز به جراحی‌های اصلاحی بعدی به شدت کاهش یابد. شانس موفقیت این روش در دستان یک متخصص باوجدان، بالای ۹۰ تا ۹۵ درصد است. از نظر عوارض، نرخ عوارضی مثل عفونت، خونریزی یا آسیب‌های عصبی در این جراحی به دلیل دید مستقیم و بزرگ‌نمایی دوربین، به کمتر از ۱ درصد رسیده است که در مقایسه با جراحی باز، یک معجزه در ایمنی به شمار می‌رود. این روش، پلی است امن برای بازگشت سریع شما به آغوش زندگی بدون درد.